17-20 listopada: Próbna Matura z Operonem - odpowiedzi i rozwiązania zadań tego samego dnia. Zobacz →◆1-3 grudnia: Próbny Egzamin Ósmoklasisty z Operonem - odpowiedzi i rozwiązania po każdym egzaminie. Zobacz →◆14-18 grudnia: Próbna CKE (E8 i matura) - arkusze PDF od 9:00, odpowiedzi i rozwiązania tego samego dnia. Matura → E8 →◆Zbiory zadań CKE 2027 z pełnymi rozwiązaniami - książka cyfrowa od razu po opłaceniu. Zobacz zbiory →◆Darmowe planery nauki do matury i egzaminu ósmoklasisty. Pobierz PDF →◆Kup 2 zbiory - drugi 5% taniej, przy 3 kolejny -10%◆Zajęcia stacjonarnie we Wrocławiu (Miodowa 94 i Średzka 25) lub online na żywo◆17-20 listopada: Próbna Matura z Operonem - odpowiedzi i rozwiązania zadań tego samego dnia. Zobacz →◆1-3 grudnia: Próbny Egzamin Ósmoklasisty z Operonem - odpowiedzi i rozwiązania po każdym egzaminie. Zobacz →◆14-18 grudnia: Próbna CKE (E8 i matura) - arkusze PDF od 9:00, odpowiedzi i rozwiązania tego samego dnia. Matura → E8 →◆Zbiory zadań CKE 2027 z pełnymi rozwiązaniami - książka cyfrowa od razu po opłaceniu. Zobacz zbiory →◆Darmowe planery nauki do matury i egzaminu ósmoklasisty. Pobierz PDF →◆Kup 2 zbiory - drugi 5% taniej, przy 3 kolejny -10%◆Zajęcia stacjonarnie we Wrocławiu (Miodowa 94 i Średzka 25) lub online na żywo◆

Zadanie 10. Doświadczenie Millikana - kropelka oleju w polu elektrycznym

Matura fizyka maj 2021 · 8 pkt · dział: Elektrostatyka (w 53% arkuszy CKE)

Zadanie 10.1

0–3 pkt · obliczenia

Kilkanaście lat po tym, jak J.J. Thomson odkrył elektron, Robert A. Millikan wykonał doświadczenie, w którym wyznaczył ładunek elektryczny elektronu.

W jednej z wersji tego doświadczenia naelektryzowane kropelki oleju poruszały się w powietrzu, w obszarze jednorodnego pola elektrycznego, pomiędzy równoległymi i przeciwnie naładowanymi płytkami metalowymi. Do naelektryzowania kropelek oleju wykorzystano wiązkę jąder helu 4He^{4}\mathrm{He}, uzyskaną podczas rozpadu alfa jąder plutonu 239Pu^{239}\mathrm{Pu}.

Kropelki oleju rozpylano w obszar pola elektrycznego. Obserwacja ruchu kropelki pod mikroskopem pozwalała wyznaczyć jej prędkość (zobacz rysunek poniżej).

Na dodatnio naelektryzowane kropelki oleju działają:
  • siła grawitacji F⃗g\vec{F}_g
  • siła oporu F⃗op\vec{F}_{op} powietrza, której wartość jest wprost proporcjonalna do wartości prędkości kropelki: Fop∼vF_{op} \sim v
  • siła elektryczna F⃗e\vec{F}_e (wtedy, gdy pole elektryczne pomiędzy płytkami jest włączone).
Informacja do zadań 10.1. i 10.2.

Kropelka, która w obszarze pomiędzy płytkami wytraciła poziomą składową prędkości na skutek działania siły oporu powietrza, może – zależnie od wartości natężenia pola elektrycznego pomiędzy płytkami – pozostawać w spoczynku, wznosić się lub opadać pionowo.

Przyjmij, że ruch kropelki opisujemy w układzie inercjalnym.

W sytuacji, gdy pole elektryczne pomiędzy płytkami jest wyłączone, kropelka o masie mm i ładunku qq opada pionowo ze stałą prędkością o wartości vv. Natomiast w sytuacji, gdy pole elektryczne pomiędzy płytkami jest włączone (oraz natężenie pola ma odpowiednią wartość) kropelka o masie mm i ładunku qq wznosi się pionowo ze stałą prędkością o wartości 2v2v.

Oblicz iloraz FeFg\dfrac{F_e}{F_g} – wartości siły elektrycznej działającej na wznoszącą się kropelkę i wartości siły grawitacji działającej na tę kropelkę.

Zadanie 10.2

0–2 pkt · obliczenia

Dodatkowe informacje do tego podpunktu są przy zadaniu 10.1 ↑

Kropelka, która początkowo poruszała się w obszarze pola elektrycznego, w wyniku działania siły oporu powietrza wyhamowała i pozostaje nieruchoma. Na nieruchomą kropelkę działają wtedy siła elektryczna oraz siła grawitacji.

Masa kropelki wynosi m=6,53⋅10−14m = 6{,}53 \cdot 10^{-14} kg, a natężenie pola elektrycznego działającego na kropelkę ma wartość E=2,00⋅105E = 2{,}00 \cdot 10^{5} N/C. Przyjmij do obliczeń, że przyśpieszenie ziemskie ma wartość g=9,81 m/s2g = 9{,}81\ \mathrm{m/s^2}.

Oblicz, jaką całkowitą wielokrotnością nn ładunku elementarnego ee jest ładunek tej kropelki.

Zadanie 10.3

0–2 pkt · równanie reakcji

W doświadczeniu Millikana do naelektryzowania kropelek oleju wykorzystano wiązkę jąder helu 4He^{4}\mathrm{He}, uzyskaną podczas rozpadu alfa jąder plutonu 239Pu^{239}\mathrm{Pu}.

Podczas rozpadu jądra plutonu 239Pu^{239}\mathrm{Pu} powstają dwa produkty: jądro helu 4He^{4}\mathrm{He} oraz pewne jądro, które oznaczymy jako X.

Zapisz równanie reakcji rozpadu opisanej w informacji powyżej. Uwzględnij w równaniu reakcji liczby masowe i atomowe oraz ustal i zapisz nazwę jądra X.

Równanie reakcji: Nazwa jądra oznaczonego jako X: ................................................

Zadanie 10.4

0–1 pkt · prawda / fałsz

Dodatkowe informacje do tego podpunktu są przy zadaniu 10.3 ↑

Oceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

1. Masa jądra plutonu 239^{239}Pu jest większa od sumy mas produktów reakcji rozpadu (opisanej w informacji do zadań 10.1. i 10.2.).
2. Produkty reakcji rozpadu jądra plutonu 239^{239}Pu (opisanej w informacji do zadań 10.1. i 10.2.) uzyskują energię kinetyczną.
3. Masa jądra plutonu 239^{239}Pu jest większa od sumy mas oddzielnych nukleonów, które tworzą jądro plutonu 239^{239}Pu.
Zaznacz P albo F przy każdym stwierdzeniu.

Odblokuj rozwiązania krok po kroku

Zbiór zadań otwiera kroki we wszystkich zadaniach z fizyki na tych stronach.

Książka cyfrowa · Korepetytujemy.pl

Zbiór zadań CKE do matury 2027 - fizyka rozszerzona

  • odblokowuje wszystkie kroki rozwiązań na tych stronach
  • rozwiązania krok po kroku z kartą wzorów
  • 523 zadania z arkuszy CKE 2009–2026
  • do druku, na tablet i telefon
Oficjalne wydanie · ISBN 978-83-982648-5-3
149 zł199 złdostęp od razu po opłaceniu
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką: 149 zł
Kup zbiór - 149 złPłatność jednorazowa, bez subskrypcji. Rozwiązania na stronach działają do 31 maja 2027 r., książka zostaje u Ciebie.
Zaloguj się - 5 zadań za darmoMasz już zbiór? Zaloguj się na konto z zakupu - rozwiązania są otwarte. Darmowe konto: 5 zadań na 3 dni, jedno odblokowanie otwiera wszystkie podpunkty zadania.

Podobne zadania z działu Elektrostatyka

Zadania według działów: matura z fizyki

Potwierdź płatność BLIK

Zatwierdź transakcję w aplikacji swojego banku. Czekamy na potwierdzenie...

Twój koszyk

Przejdź do koszyka
Bezpieczne płatności
BLIKPrzelewy24VisaMastercardGoogle PayApple PayPowered by Stripe
Rabaty wieloprzedmiotowe naliczają się automatycznie.