Zadanie 10. Doświadczenie Millikana - kropelka oleju w polu elektrycznym
Matura fizyka maj 2021 · 8 pkt · dział: Elektrostatyka (w 53% arkuszy CKE)
Zadanie 10.1
Kilkanaście lat po tym, jak J.J. Thomson odkrył elektron, Robert A. Millikan wykonał doświadczenie, w którym wyznaczył ładunek elektryczny elektronu.
W jednej z wersji tego doświadczenia naelektryzowane kropelki oleju poruszały się w powietrzu, w obszarze jednorodnego pola elektrycznego, pomiędzy równoległymi i przeciwnie naładowanymi płytkami metalowymi. Do naelektryzowania kropelek oleju wykorzystano wiązkę jąder helu , uzyskaną podczas rozpadu alfa jąder plutonu .
Kropelki oleju rozpylano w obszar pola elektrycznego. Obserwacja ruchu kropelki pod mikroskopem pozwalała wyznaczyć jej prędkość (zobacz rysunek poniżej).
Na dodatnio naelektryzowane kropelki oleju działają:- siła grawitacji
- siła oporu powietrza, której wartość jest wprost proporcjonalna do wartości prędkości kropelki:
- siła elektryczna (wtedy, gdy pole elektryczne pomiędzy płytkami jest włączone).
Kropelka, która w obszarze pomiędzy płytkami wytraciła poziomą składową prędkości na skutek działania siły oporu powietrza, może – zależnie od wartości natężenia pola elektrycznego pomiędzy płytkami – pozostawać w spoczynku, wznosić się lub opadać pionowo.
Przyjmij, że ruch kropelki opisujemy w układzie inercjalnym.
W sytuacji, gdy pole elektryczne pomiędzy płytkami jest wyłączone, kropelka o masie i ładunku opada pionowo ze stałą prędkością o wartości . Natomiast w sytuacji, gdy pole elektryczne pomiędzy płytkami jest włączone (oraz natężenie pola ma odpowiednią wartość) kropelka o masie i ładunku wznosi się pionowo ze stałą prędkością o wartości .
Oblicz iloraz – wartości siły elektrycznej działającej na wznoszącą się kropelkę i wartości siły grawitacji działającej na tę kropelkę.
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Zadanie 10.2
Dodatkowe informacje do tego podpunktu są przy zadaniu 10.1 ↑
Kropelka, która początkowo poruszała się w obszarze pola elektrycznego, w wyniku działania siły oporu powietrza wyhamowała i pozostaje nieruchoma. Na nieruchomą kropelkę działają wtedy siła elektryczna oraz siła grawitacji.
Masa kropelki wynosi kg, a natężenie pola elektrycznego działającego na kropelkę ma wartość N/C. Przyjmij do obliczeń, że przyśpieszenie ziemskie ma wartość .
Oblicz, jaką całkowitą wielokrotnością ładunku elementarnego jest ładunek tej kropelki.
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Zadanie 10.3
W doświadczeniu Millikana do naelektryzowania kropelek oleju wykorzystano wiązkę jąder helu , uzyskaną podczas rozpadu alfa jąder plutonu .
Podczas rozpadu jądra plutonu powstają dwa produkty: jądro helu oraz pewne jądro, które oznaczymy jako X.
Zapisz równanie reakcji rozpadu opisanej w informacji powyżej. Uwzględnij w równaniu reakcji liczby masowe i atomowe oraz ustal i zapisz nazwę jądra X.
Równanie reakcji: Nazwa jądra oznaczonego jako X: ................................................
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Zadanie 10.4
Dodatkowe informacje do tego podpunktu są przy zadaniu 10.3 ↑
Oceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Odblokuj rozwiązania krok po kroku
Zbiór zadań otwiera kroki we wszystkich zadaniach z fizyki na tych stronach.
Zbiór zadań CKE do matury 2027 - fizyka rozszerzona
- odblokowuje wszystkie kroki rozwiązań na tych stronach
- rozwiązania krok po kroku z kartą wzorów
- 523 zadania z arkuszy CKE 2009–2026
- do druku, na tablet i telefon
