Zadanie 11. Rozpad β⁻ żelaza-59 do stanów wzbudzonych kobaltu-59
Matura fizyka czerwiec 2026 · 7 pkt · dział: Fizyka jądrowa i relatywistyka (w 94% arkuszy CKE)
Spoczywające jądro żelaza ulega rozpadowi promieniotwórczemu , w wyniku którego powstają: cząstka (elektron), jądro kobaltu , a także antyneutrino elektronowe . Antyneutrino ma zerowy ładunek elektryczny, a jego masę możemy pominąć.
W tym procesie jądro w stanie podstawowym może rozpadać się do niektórych stanów wzbudzonych jądra kobaltu. Rozważmy takie procesy, że jądro rozpadło się do jednego z pewnych dwóch stanów wzbudzonych jądra kobaltu: albo . Wartości energii spoczynkowej jąder kobaltu w tych stanach wzbudzonych X, Y wynoszą odpowiednio:
Następnie wzbudzone jądro kobaltu przechodzi do stanu podstawowego i emituje przy tym foton . Możliwe schematy całego procesu przedstawiono na diagramach 1.–2. poniżej.
Energia wydzielana w całym tym procesie, czyli suma energii kinetycznej cząstki oraz energii kinetycznej antyneutrina , oraz energii fotonu – w obu przypadkach – wynosi:
Zadanie 11.1
Poniżej przedstawiono schemat rozpadu jądra żelaza . Uzupełnij powyższy schemat tak, aby powstało równanie rozpadu .
Wpisz w wykropkowane miejsca w schemacie właściwe liczby: masową i atomowe.
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Zadanie 11.2
Podczas rozpadu jądra żelaza , powstająca cząstka może uzyskać różne wartości energii kinetycznej. Te wartości zależą od energii stanu wzbudzonego jądra kobaltu, do którego rozpada się jądro żelaza, oraz od energii antyneutrina (zobacz diagramy 1.–2. we wstępie do zadania 11.).
Oblicz maksymalną możliwą energię kinetyczną cząstki w sytuacji, gdy energia kinetyczna antyneutrina jest pomijalnie mała. Zapisz obliczenia.
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Zadanie 11.3
Jądro kobaltu może przechodzić – w wyniku przemiany – ze stanu wzbudzonego Y (jądra wzbudzonego ) do stanu wzbudzonego X (jądra wzbudzonego ). Energię fotonu emitowanego w wyniku takiego przejścia oznaczymy jako .
Oblicz . Zapisz obliczenia.
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Zadanie 11.4
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
Rozwiązanie krok po kroku otwiera zbiór zadań albo darmowe konto (5 zadań).
Odblokuj rozwiązania krok po kroku
Zbiór zadań otwiera kroki we wszystkich zadaniach z fizyki na tych stronach.
Zbiór zadań CKE do matury 2027 - fizyka rozszerzona
- odblokowuje wszystkie kroki rozwiązań na tych stronach
- rozwiązania krok po kroku z kartą wzorów
- 523 zadania z arkuszy CKE 2009–2026
- do druku, na tablet i telefon
